Vanaf 1 januari 2006 heeft iedereen in Nederland de basisverzekering, een standaarddekking voor ziektekosten die vergelijkbaar is met de voormalige ziekenfondsdekking. Het betreft hier een wettelijke verplichting voor iedereen die in Nederland premies volksverzekeringen betaalt over zijn (of haar) inkomen. Wie geen eigen inkomen heeft, is toch verzekeringsplichtig als hij legaal in Nederland verblijft en is ingeschreven in de gemeentelijke basisadministratie. De basisverzekering wordt betaald via de belastingen en de nominale premie die iedereen individueel moet voldoen. Beneden de 18 jaar zijn kinderen gratis meeverzekerd.

Aanvulling op de basisverzekering
Iedereen wordt geaccepteerd voor basisverzekering. Daarnaast worden aanvullende pakketten aangeboden voor bijvoorbeeld de dekking van alternatieve geneeswijzen of van een uitgebreidere dekking voor fysiotherapie. Voor deze aanvullende verzekeringen gelden acceptatieprocedures zoals die vóór 2006 gebruikelijk waren voor de particuliere ziektekostenverzekering.

Expat en de basisverzekering
Wanneer u in het buitenland gaat wonen en werken kunt u niet zelf besluiten of u de basisverzekering wilt voortzetten. De wet bepaalt dat u de basisverzekering dient aan te houden als u AWBZ-premie blijft betalen. De premie voor de AWBZ wordt in de regel afgedragen via de belastingen. Is dat voor u het geval, dan blijft u verplicht verzekerd. Voor de overige gezinsleden kan dat anders zijn. Als zij geen AWBZ-premie (meer) betalen, dienen zij de basisverzekering op te zeggen zodra zij uit Nederland vertrekken. Zij kunnen dan besluiten om zich te verzekeren in het buitenland of via een expatriates polis in Nederland
Wanneer u wordt uitgezonden door uw Nederlandse werkgever en u blijft verzekerd via een collectieve ziektekostenverzekering dan kunnen u en uw gezinsleden misschien dezelfde dekking in het buitenland behouden. Dit is alleen mogelijk als uw werkgever en de verzekeringsmaatschappij hierover specifieke afspraken hebben gemaakt.

Wat is gedekt?
De basisverzekering dekt in het buitenland de medische kosten tot maximaal de prijs die in Nederland wordt vergoed voor een vergelijkbare behandeling. Heeft u een aanvullend verzekeringspakket, dan kan dit mogelijk zijn verruimd tot maximaal twee keer de prijs die in Nederland wordt vergoed. Met dit vergoedingenniveau kunt u in de meeste gevallen voldoende uit de voeten in de ons omringende Europese landen. Daarbuiten is deze dekking echter niet voldoende, aangezien de medische kosten daar aanmerkelijk hoger liggen, met name in een aantal Zuidoost-Aziatische landen, Canada, USA en Australië, maar ook in een europees land als Zwitserland.

Bijverzekeren
Ook als u verzekerd moet blijven via de Basisverzekering is het dus aan te bevelen om u bij te verzekeren via een speciale expatriates polis. Overigens biedt slechts een klein aantal verzekeringsmaatschappijen zo'n polis aan. Op deze expatriates verzekeringen is een acceptatieprocedure van toepassing zoals destijds ook voor de particuliere ziektekostenverzekering gold. Dit betekent dat kandidaat-verzekerden een gezondheidsverklaring moeten invullen. Alvorens de verzekeraar een acceptatiebeslissing neemt, dient er eventueeel ook nog aanvullende informatie van de huisarts of de specialst te worden opgevraagd of wordt een (kleine) medische keuring verlangd. Als de gezondheidssituatie daar aanleiding toe geeft, kan de verzekeraar bepaalde aandoeningen van dekking uitsluiten, een hoger eigen risico verlangen of de aanvraag zelfs weigeren.

Extra dekking
Naast de ziektekostenverzekering biedt een expatriates polis vaak ook dekking voor andere risico's, zoals ongevallen, inboedel, aansprakelijkheid, repatriëring of arbeidsongeschiktheid. Op die manier houdt u veel verzekeringen in Nederland, zodat u - alleen al vanwege de Nederlandstalige polisvoorwaarden - precies weet waar u aan toe bent!